Chương 1:
Tập 1: Truyện cổ tích quả bầu tiên
Ngày xửa, ngày xưa, tại một ngôi làng nọ, có một chú bé mồ côi cha mẹ, sống trong một túp lều tranh đơn sơ nhưng ấm áp tình người. Dẫu nhà nghèo, chỉ quanh năm bám vào ruộng đồng cạn cỗi, nhưng trái tim chú lại giàu có và nhân hậu hơn tất cả những ai xung quanh. Chú luôn sẵn sàng sẻ chia bát cơm, nhường manh áo và dang rộng vòng tay che chở cho mọi người, mọi vật xung quanh.
Chính sự tốt bụng ấy đã khiến thiên nhiên cũng phải thương cảm. Cứ mỗi độ xuân về, khi những cơn gió lành lạnh thổi qua, chim chóc lại ríu rít kéo nhau về làm tổ quanh mái nhà bé nhỏ của chú. Tiếng hót líu lo vang vọng suốt ngày, như lời ca ngợi lòng nhân ái của cậu bé tội nghiệp.
Thế nhưng, một ngày kia, tai họa ập đến. Từ đâu một con Cáo xám ngoác, mắt ngấn nước, bụng đói meo, rón rén tiếp cận đầu nhà chú bé. Nó rình mò, đợi khi chim Én mẹ ra ngoài kiếm ăn, liền lao tới giật lấy chú Én con non nớt. Chú Én hoảng hốt, giãy giãy mạnh nhưng không thoát được, bị con Cáo thả xuống đất. "Rầm" một tiếng, chú chim nhỏ ngã xuống, cánh gãy đau điếng, nằm bất động.
Chú bé đang cày ruộng nghe thấy tiếng động lạ, vội vàng vứt cuốc chạy ra. Nhìn thấy cảnh tượng thương tâm ấy, nước mắt chú giàn giụa. Chú nhẹ nhàng nâng chú Én lên, ôm chặt vào lòng, miệng thì thầm dỗ dành, vỗ về làm dịu đi nỗi sợ hãi và cơn đau của chú chim. Chú bé đã dựng lại cái tổ cũ bị phá hỏng, đắp thêm rơm rạ cho ấm áp và tự tay mò cua bắt ốc, tìm hạt thóc ngon nhất để nuôi chú Én bị thương.
Ngày tháng trôi qua, nhờ sự tận tâm và yêu thương vô điều kiện của chú bé, chú Én đã lành lặn đôi cánh. Mùa thu vàng rực rỡ đã đến, bầu trời cao vời vợi, những đàn Én bắt đầu hối hả bay đi tránh rét về phương Nam. Chú Én nhỏ của chú bé cũng vậy, nó đứng trên đầu rơm, nhìn bầu trời, rồi nhìn chú bé, đôi mắt lộ vẻ phân vân. Một bên là tiếng gọi của đồng loại, của bầu trời bao la; một bên là vòng tay ấm áp và sự chăm sóc ân cần của người bạn nhỏ.
Hiểu được lòng lưu luyến ấy, chú bé ôm lấy chú Én, âu yếm nói:
– Én ơi, trời đã chuyển mùa, phương Bắc lạnh buốt. Én hãy bay theo đàn đi kẻo giá rét làm hại sức khỏe. Đến khi mùa xuân ấm áp trở lại, Én lại quay về với anh nhé!
Nói xong, chú bé nâng niu tung nhẹ chú Én lên bầu trời xanh biếc. Chú Én chấp chới chao liệng, tiếng hót trong trẻo vang lên như một lời cảm tạ, trước khi nhập vào đàn lớn bay khuất về phía nam. Dù vui mừng được hòa nhập với bạn bè, nhưng trong sâu thẳm tâm hồn, chú Én nhỏ không bao giờ quên được tình nghĩa sâu đậm của chú bé nghèo.
Mùa xuân tươi đẹp lại trở về, hoa nở rộ, lá xanh mơn mởn. Một buổi sáng tinh mơ, chú Én nhỏ bay về ngôi nhà tranh đơn sơ ấy. Nhìn thấy chú bé đang ngồi đan chiếc sọt tre dưới sân với đôi tay khéo léo, chú Én vui mừng cất tiếng hót chào. Đôi cánh chao liệng nhẹ nhàng, chú Én thả trước mặt chú bé một vật nhỏ xíu: đó là một hạt bầu trắng muốt, óng ánh lạ thường.
Chú bé không nghi ngờ, liền vùi hạt bầu xuống luống đất trước nhà. Chỉ trong chốc lát, hạt mầm nảy lên xanh mướt, lớn nhanh như thổi. Cây bầu vươn mình, ra những bông hoa vàng rực rỡ, rồi kết thành những quả bầu lớn dần, lớn dần.
Quả bầu to khổng lồ, nặng trịch, đến cả hai ba người đàn ông khỏe mạnh phải khiêng mới nổi. Chú bé vui mừng khôn xiết, gọi bà con lối xóm đến giúp sức. Khi quả bầu được đưa vào nhà, chú bé cẩn thận bổ đôi ra… Ôi! Cả nhà đều sửng sốt và reo lên đầy hạnh phúc. Bên trong vỏ xanh kia là một thế giới kỳ diệu: vàng bạc châu báu lấp lánh, quần lụa gấm vóc, và những mâm cơm ngon miệng thơm lừng hương vị trời ban.
Tin tức về "quả bầu tiên" của chú bé tốt bụng lan đi khắp vùng. Tiếng lành gửi xa, tiếng dữ gửi gần. Tên địa chủ giàu có nhưng độc ác trong vùng nghe được chuyện ấy, lòng tham bùng cháy. Hắn cũng muốn có được thứ của quý ấy. Hắn bèn lập mưu, tìm cách bắt một con chim Én con khác, giả vờ thương xót, bẻ gãy cánh rồi đưa về nuôi nấng, chăm sóc giả tạo.
Đến mùa thu, khi nhìn thấy đàn Én đầu tiên xuất hiện trên bầu trời, tên địa chủ giả bộ thương cảm, ném con Én lên trời và ra lệnh:
– Bay đi, Én con! Mau bay đi kiếm hạt bầu tiên về đây cho ta!
Con Én khốn khổ bay đi, mang theo sự cay đắng và thù hận. Mùa xuân năm sau, hắn lại hớt hải chờ đợi. Quả nhiên, chú Én mang thù ấy bay về, và lần này, nó thả xuống một hạt bầu khác.
Tên địa chủ hí hửng, vội vàng gieo hạt và ngày đêm canh giữ như canh giữ kho báu. Khi quả bầu đã già, hắn sai người khiêng về, đóng kín cửa nhà, đuổi hết người hầu hạ ra xa, rồi một mình hắn đứng trước quả bầu, tay cầm dao, miệng cười khẩy đầy háo hức. Hắn bổ mạnh quả bầu tiên ra…
Nhưng vàng bạc châu báu đâu? Không! Từ trong ruột quả bầu, vô số rắn rết độc dữ từ trong chui ra, lao thẳng về phía tên địa chủ. Hắn la hét hoảng hốt cố gắng tránh né nhưng không kịp. Những con rắn rết đã cắn chết tên địa chủ tham lam và độc ác ngay tại chỗ.
Và từ đó, người dân trong vùng lại tiếp tục sống trong sự yên bình, biết rằng: Lòng tốt sẽ luôn được đền đáp bằng hạnh phúc, còn cái ác và sự tham lam sẽ phải trả giá bằng chính mạng sống của mình.